Włochy

Opisy pochodzą z Przewodnika Wiedzy i Życia.

Włochy

Włochy leżą na Półwyspie Apenińskim, głęboko wcinającym się w Morze Śródziemne. Od reszty Europy odgradza je masyw Alp. Najdłuższa rzeka kraju - Pad - przecina łukiem przemysłową północ, a łańcuch Apeninów dzieli wzdłuż cały półwysep. Stolicą Włoch jest Rzym. Kraj, liczący ponad 57,5 miliona mieszkańców, zajmuje powierzchnię 301 268 km², razem z Sycylią i Sardynią.

Od stuleci kultura i romantyzm Włoch przyciągają znawców sztuki i turystów. Niewiele jest krajów mających równie wspaniałą  architekturę, bogate tradycje muzyczne i literackie, malownicze krajobrazy oraz znakomite potrawy i wina. Fascynująca jest też niedawna przeszłość: od zakończenia II wojny światowej Włochy wysunęły się na czoło państw najbardziej rozwiniętych gospodarczo, zachowując jednocześnie wiele zwyczajów, tradycji i regionalnego przywiązania do dziedzictwa kultury wiejskiej.

Włochy nie mają jednej tożsamości kulturowej. Między ośnieżonymi szczytami Alp a długimi, poszarpanymi brzegami Sycylii rozpościera się mozaika najróżniejszych regionów i nacji. Politycznie Włochy są krajem młodym: jako zjednoczone państwo narodowościowe istnieją dopiero od 1861 r., a 21 regionów, które wchodzą w skład tego organizmu państwowego, zachowało swą kulturową odrębność. Odwiedzający Włochy są często mile zaskakiwani wielkością dialektów, różnorodnością kuchni, architektury i rzemiosła. Między regionami istnieją też znacznie poważniejsze różnice. Mówi się nawet o dwóch osobnych Italiach: bogatej, przemysłowej północy i biedniejszej, rolniczej części kraju, zwanej też Il Mezzogiorno – południe. Granica między nimi przebiega gdzieś między Rzymem a Neapolem.

Tradycja

Dla wielu turystów Kampania stanowi granicę ich podróży. Dalej na południe rozciąga się ziemia bardziej obca, gdzie krajobraz, architektura, dialekt, potrawy, a nawet wygląd ludzi wydają się mieć bliższy związek ze wschodnimi obszarami Morza Śródziemnego lub z Afryką Północną niż z Europą. Językoznawcy badający dialekty, jakimi mówi ludność dalekiego południa, żyjąca w niedostępnych górach, w zamkniętych społecznościach, odkryli żywe po dziś dzień wpływy języków greckiego i staroalbańskiego. Chrześcijaństwo i pogaństwo przenikają się tam wzajemnie; tu i ówdzie Matka Boska przypomina raczej przebraną Demeter -grecką boginię urodzaju.

Kultura i sztuka

Sztuka ma we Włoszech długą i bogatą historię. Włosi są niezmiernie dumni ze swego kulturowego  dziedzictwa. Zważywszy, że w kraju tym jest ponad sto tysięcy obiektów zabytkowych (stanowisk archeologicznych, katedr, kościołów, budowli świeckich i posągów) o znaczeniu historycznym, nie może dziwić fakt, że stale brakuje funduszy na ich konserwację. Sporo włoskich muzeów, zwłaszcza na południu, jest całkiem lub częściowo zamkniętych, natomiast w Wenecji można znaleźć kościoły wiecznie zasłonięte rusztowaniami. Jednakże przy dochodach z turystyki, sięgających obecnie około trzech procent produktu krajowego brutto, czyni się wysiłki na rzecz udostępnienia publiczności jak największej liczby obiektów i zbiorów.

Kino to kolejna forma sztuki rozkwitająca we Włoszech od czasu jej narodzin. W studiach Cinecittà, miasteczka filmowego pod Rzymem, pracowało wielu sławnych reżyserów, takich jak Fellini, Pasolini, de Sica, Visconti i inni. Włoski film był zawsze ważnym towarem eksportowym i nadal przynosi pieniądze i uznanie.

Życie codzienne

Włoskie społeczeństwo jest ciągle bardzo tradycyjne.  Między pokoleniami obowiązuje stopniowanie wyrażania poufałości: pozdrowieniem ciao (cześć!) można witać lub żegnać przyjaciół – rówieśników lub osoby młodsze; do osób starszych przy powitaniu należy się zwracać piacere (miło mi spotkać), buon giorno (dzień dobry), buona sera (dobry wieczór), a przy pożegnaniu – arrivederci (do widzenia). Obcy witają się przez podanie ręki, a członkowie rodziny i przyjaciele zwykle całują się w policzki.

Rytm życia współczesnego Włocha wyznaczają dwa powody, dla których warto żyć - jedzenie i piłka nożna. Mnóstwo czasu poświęca się na przygotowanie i spożywanie posiłków. Kuchnia włoska, zwłaszcza południowa, należy do najzdrowszych na świecie. Natomiast piłka nożna jest narodową pasją, wzbudzającą niezwykłe emocje oraz zainteresowanie mediów. Jest to również okazją do zamanifestowania regionalnego patriotyzmu.

Inaczej sprawa wygląda z religią katolicką. Od kilku lat zmniejsza się liczba osób praktykujących. Mimo, że Rzym jest niezmiennie sercem katolickiego świata, współcześni Włosi coraz częściej zdradzają obojętność wobec sprawy wiary i zwracają się ku ołtarzowi jedynie z okazji świąt i ceremonii.

Ostentacyjny konformizm i szczere przywiązanie do instytucji rodziny (mimo niskiego i stale spadającego przyrostu naturalnego)  to kolejne główne cechy włoskiego społeczeństwa.

Źródło: Włochy - Przewodniki Wiedzy i Życia